Một hợp tác kinh doanh thất bại giữa 2 cộng sự đến từ Việt Nam và CH Séc

Xuất pháp từ sự tin quen, ông Jan Scvrek, quốc tịch CH Séc và ông Phan Công Hiền, quốc tịch Việt Nam đã quyết định hợp tác và thành lập công ty cổ phần tại Việt Nam. Về mặt pháp lý, Công ty cổ phần kinh tế hợp tác VIỆT - SÉC được chứng nhận đăng ký kinh doanh vào 09/04/2008 trong lĩnh vực khai thác chế biến đá xây dựng thông thường tại mỏ đá Cổng Khánh, Hà  Tĩnh, với vốn điều lệ là 5.000.000 đô la Mỹ, gồm ba cổ đông: (1) SEZAKO (CH Séc) chiếm 60% tỷ lệ góp vốn(2) Công Ty Cổ Phần Vận Tải Đức Huy (Việt Nam) chiếm 30% tỷ lệ góp vốn, do Ông Phan Công Hiền làm đại diện. Ông Hiền đồng thời là Giám đốc và là Người đại diện theo pháp luật của VIỆT – SÉC; và (3) Công Ty TNHH Như Nam , chiếm 10% tỷ lệ góp vốn (trên thực tế, công ty này chưa từng góp vốn). Ngoài ra, còn có các Giấy phép khai thác khoáng sản vật liệu xây dựng thông thường có thời hạn đến 01/8/2011 (đã hết hạn). Giấy chứng nhận đầu tư để thực hiện dự án đầu tư khai thác, chế biến mỏ đá Cổng Khánh với tổng vốn đầu tư 16.517.550.000 đồng với thời gian thực hiện dự án là 50 năm.

Tuy nhiên, trong quá trình đảm nhiệm chức vụ Giám đốc và là Người đại diện theo pháp luật của VIỆT - SÉC, đồng thời là người đại diện phần vốn góp của Công Ty Cổ Phần Vận Tải Đức Huy, Ông Phan Công Hiền (sau đây gọi tắt là ông Hiền) đã không tuân thủ các quy định của pháp luật về tổ chức và hoạt động của Công ty cổ phần; thực hiện các quyền và nhiệm vụ được giao trái với quy định của pháp luật, Điều lệ công ty gây ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh của VIỆT - SÉC và quyền lợi của các cổ đông nói chung và của SEZAKO nói riêng, cụ thể như sau:

(1) Ông Hiền đã vi phạm quy định tại Điều 116 của Luật Doanh Nghiệp về việc Giám đốc công ty cổ phần không được đồng thời làm giám đốc của doanh nghiệp khác, cụ thể khi đăng ký với cơ quan đăng ký kinh doanh để trở thành Giám đốc và là Người đại diện theo pháp luật của VIỆT - SÉC, Ông ấy vẫn là Giám đốc cùa Công ty Cổ phần Vận Tải Đức Huy; Sai phạm trên kéo dài cho đến khi công ty Sezako kiến nghị lên phòng đăng ký kinh doanh của Sở kế hoạch và đầu tư tỉnh Hà Tĩnh.

(2) Theo quy định tại điểm (a) Điều 3 của Luật Doanh Nghiệp 2005, với tư cách là Giám đốc và Người đại diện theo pháp luật, Ông Hiền có nhiệm vụ phải kiến nghị phương án tổ chức, quy chế quản lý nội bộ của VIỆT - SÉC. Tuy nhiên, ông ấy đã không thực hiện nhiệm vụ được giao, dẫn đến VIỆT - SÉC không có Hội đồng quản trị, điều này vi phạm quy định bắt buộc về cơ cấu tổ chức và quản lý của công ty cổ phần tại Điều 95 của Luật Doanh Nghiệp;

(3) Ông Hiền đã lạm dụng chức vụ Giám đốc, giữ con dấu của VIỆT - SÉC để ký các hồ sơ về thuế gửi đến các cơ quan có thẩm quyền không đúng quy định của pháp luật. Cụ thể, Ông ấy đã tự ý lập các báo cáo tài chính của VIỆT - SÉC năm 2009 và năm 2010 gửi đến Cục thuế Hà Tĩnh (theo dẫn chiếu tại công văn số 718/CAT(PC46) của Công an Tỉnh Hà Tĩnh ngày 15/04/2011) mà không được Đại hội đồng cổ đông của VIỆT - SÉC thông qua, các cổ đông không có bất kỳ thông tin nào về báo cáo tài chính của VIỆT -SÉC. Vì theo quy định tại điểm (đ) Điều 23.1 của Điều lệ; điểm (e), khoản 1, Điều 96 của Luật Doanh Nghiệp, thẩm quyền thông qua báo cáo tài chính hàng năm thuộc về Đại hội đồng cổ đông. Đồng thời, theo quy định tại Điều 10 Nghị định 105/2004/NĐ-CP ngày 30/3/2004 của Chính phủ về Kiểm toán độc lập thì VIỆT - SÉC thuộc đối tượng phải kiểm toán bắt buộc báo cáo tài chính, và tại tiết 3 Điều 34 Luật Kế toán quy định báo cáo tài chính đã được kiểm toán khi nộp cho Cục thuế phải có báo cáo kiểm toán đính kèm. Tuy nhiên, Ông Hiền đã không tuân thủ các quy định của pháp luật nêu trên liên quan đến báo cáo tài chính hàng năm của VIỆT - SÉC;

(4) Với trách nhiệm của Giám đốc và là Người đại diện theo pháp luật, nhưng Ông Hiền đã không lập sổ cổ đông, không trung thực khi đăng ký vốn góp và không báo cáo với Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hà Tỉnh về số vốn thực góp của các cổ đông VIỆT - SÉC sau 90 ngày kể từ ngày cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Cụ thể, Công ty TNHH Như Nam, do ông Đặng Ngọc Bảo làm đại diện đã không thực hiện việc góp vốn vào VIỆT – SÉC như cam kết nhưng Ông không báo cáo cho các cổ đông cũng như Sở Kế Hoạch và Đầu Tư tỉnh Hà Tĩnh; Điều này dẫn đến VIỆT - SÉC vi phạm khoản 2 Điều 84 Luật Doanh Nghiệp, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của các cổ đông. 

(5) Ông Hiền đã cố tình cản trở và dừng hoạt động kinh doanh của VIỆT – SÉC kể từ ngày 16/01/2011 đến nay mà không có bất kỳ sự chấp thuận nào của Đại hội đồng cổ đông. Điều này đã gây tổn thất lợi nhuận và thiệt hại nghiêm trọng cho VIỆT –SÉC, ảnh hưởng đến quyền lợi của các cổ đông, đặc biệt là SEZAKO.  Do đó, ông ấy đã vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ của Người quản lý công ty được quy định tại Điều 119 của Luật Doanh Nghiệp và Điều 24 của Điều lệ.

(6) Ông Hiền đã lạm dụng địa vị và quyền hạn của Giám đốc và là Người đại diện theo pháp luật làm giả chứng từ nhập khẩu và khai báo với Cơ quan Hải quan không đúng giá trị thực của dây chuyền nghiền sàn đá mà SEZAKO đã góp vốn vào VIỆT – SÉC trong vòng 3 năm từ 2008-2010. Theo chứng từ do Châu Âu cung cấp và SEZAKO đang nắm giữ, trị giá của dây chuyền nghiền sàn đá nói trên là 1.160.390 đô la Mỹ. Điều này chứng tỏ, không những ông Hiền đã kê khai giá trị nhập khẩu hàng hóa không đúng, trốn thuế nhập khẩu và thuế Giá trị gia tăng (VAT), thất thu cho Ngân sách Nhà nước mà còn cố tình lừa đảo và chiếm đoạt tài sản góp vốn thực sự của SEZAKO vào VIỆT – SÉC.

(7) Ông Hiền đã vi phạm quy định của Điều lệ và Luật Doanh nghiệp khi tự ý lập hồ sơ vay vốn tại Ngân hàng Ngoại thương Hà Tĩnh mà không có bất kỳ chấp thuận nào của Hội đồng quản trị, Đại hội đồng cổ đông của VIỆT - SÉC. Mặc dù, theo báo cáo của Sở Kế Hoạch và Đầu Tư tỉnh Hà Tĩnh số 355/SKH – BC ngày 22/04/2011 có đề cập đến nội dung Công văn ngày 15/04/2011 của Phòng cảnh sát kinh tế - Công an tỉnh, theo đó việc vay vốn trên là Ông Hiền dùng tài sản cá nhân để thế chấp. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là việc lập hồ sơ vay vốn nói trên là đúng quy định của pháp luật. Vì theo điểm 2, khoản 4, Điều 23 của Điều lệ và khoản 3 Điều 116 của Luật Doanh Nghiệp, không có bất cứ quy định nào cho phép Giám đốc tự ý lập hồ sơ vay vốn Ngân hàng, chưa kể đến khoản vay mà Ông ấy đã tự ý thực hiện nhân danh VIỆT - SÉC tại Ngân hàng ngoại thương Hà Tĩnh là rất lớn (trên 4.999.430.000 Việt Nam đồng), có thể vượt quá 20% tổng giá trị tài sản được ghi trong sổ sách kế toán của VIỆT - SÉC, lẽ ra phải thuộc thẩm quyền chấp thuận của Đại hội đông cổ đông VIỆT - SÉC trước khi thực hiện.

Với mong muốn giải quyết các vấn đề nêu trên cộng với việc không nhận được thiện chí hợp tác của Giám đốc đại diện pháp luật (tức ông Phan Công Hiền) trong giải quyết các sai phạm, công ty Sezako (cổ đông chính của Công ty Việt Séc) đã tổ chức 3 cuộc họp đại hội cổ đông để thay đổi Giám đốc đại diện pháp luật của công ty. Nhưng các kết quả của 3 cuộc họp trên không được Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh chấp nhận vì vấn đề vốn góp thực tế của các thành viên cổ đông chưa được xác định.

Không thể giải quyết bằng thương lượng nội bộ, ông Jan Svrcek, với tư cách là đại diện cho phần vốn góp của SEZAKO đã tiến hành khiếu nại đến Sở Kế Hoạch và Đầu Tư tỉnh Hà Tĩnh, và đã nhận công văn trả lời số 05/SKH-BC ngày 02/3/2011 của Phòng đăng ký kinh doanh (ĐKKD) của Sở Kế Hoạch và Đầu Tư tỉnh Hà Tĩnh có hướng dẫn chậm nhất sau 06 tháng kể từ ngày 01/3/2011, tức đến ngày 01/9/2011 doanh nghiệp không giải quyết các tồn tại thì cơ quan ĐKKD sẽ ra quyết dịnh thu hồi giấy chứng nhận ĐKKD và giải thể doanh nghiệp.

Vào ngày 6/5/2011, Đại sứ Đỗ Xuân Đông của Việt Nam tại CH Séc đã có công văn số 052/TV-ĐSQ gửi Bộ trưởng Bộ Kế hoạch đầu tư Võ Hồng Phúc đề nghị Bộ trưởng xem xét vấn đề liên quan đến công ty Việt Séc.

Đại sứ quán CH Séc tại Hà Nội cũng có công văn số 1056/2011 ngày 31/5/2011 và công văn số 1518/2011 ngày 5/8/2011 đến Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh trình bày về những vấn đề còn tồn tại và chưa được giải quyết tại công ty Việt Séc.

Ngoài ra, Cục xúc tiến thương mại CH Séc tại Tp. Hồ Chí Minh đã tìm đến các công ty luật trong nước nhờ tư vấn giải quyết trường hợp trên.

Vào ngày 25/8/2011, dưới sự trợ giúp của Cục xúc tiến thương mại CH Séc tại Tp.Hồ Chí Minh, công ty Sezako đã cộng tác với công ty luật Nghiêm & Chính cho phát hành thư đến ông Phan Công Hiền đề nghị mua lại toàn bộ cổ phần của Công Ty Cổ Phần Vận Tải Đức Huy tại VIỆT - SÉC, với trị giá tối đa bằng với số vốn mà Ông Hiền cho rằng Công ty Cổ phần Vận tải Đức Huy đã thực góp vào VIỆT - SÉC là 7.887.522.453 Việt Nam đồng, như được đề cập tại công văn số 718/CAT(PC46) ngày 15/04/2011 của Phòng cảnh sát kinh tế của công an tỉnh Hà Tĩnh, với điều kiện Ông Hiền phải từ chức Giám đốc đại diện pháp luật của VIỆT - SÉC và thực hiện tất cả các thủ tục cần thiết để hỗ trợ SEZAKO tiến hành chuyển đổi Công Ty Cổ Phần Hợp Tác Kinh Tế Việt – Séc thành Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên.Tuy nhiên ông Phan Công Hiền đã không có phúc đáp đối với đề nghị trên.

Sau hết, dù mất rất nhiều thời gian và nổ lực, đến thời điểm này những tồn đọng tại công ty Việt Séc vẫn chưa được giải quyết một cách thích đáng. Công ty Sezako vẫn đang cố gắng tìm kiếm sự trợ giúp từ các cơ quan chức năng. Thiết nghĩ, trong trường hợp ông Phan Công Hiền không thể và không sẵn lòng hoàn thành các trách nhiệm của mình thì ông ấy không còn phương án nào khác ngoài việc xin từ chức khỏi vị trí giám đốc.

CzechTrade Việt Nam